ევროკავშირის

სისხლისსამართლისსისტემისრეფორმისმხარდაჭერაევროკავშირისერთ-ერთიძირითადიმიმართულებაასაქართველოში. ამსფეროსრეფორმირებაუმნიშვნელოვანესიასაქართველოშიკანონისუზენაესობისადაადამიანისუფლებებისგანმტკიცებისთვისიმ 15 მილიონიევროდან, რომელიცსისხლისსამართლისსისტემისრეფორმისპროგრამისფარგლებშისაქართველოსსახელმწიფობიუჯეტს 2009-2010 წლებისთვისგამოეყო, წელსუკვემეორეტრანშიგადმოირიცხა 4.5 მილიონიევროსოდენობით. ყოველიშემდგომიტრანშისგადმორიცხადამოკიდებულიახელისუფლებისმიერწინასწარშეთანხმებულიწინაპირობებისდაკმაყოფილებაზე. პროგრამისგანსაზღვრულიწინაპირობებიმოიცავსსისხლისსამართლისსისტემისმართვას, არასრულწლოვანდამნაშავეთამოპყრობისგაუმჯობესებას, პენიტენციურიდაპრობაციისსისტემისრეფორმას, უფასოიურიდიულიდახმარებისმიწოდებისგაუმჯობესებას, სახალხოდამცველისაპარატისგაძლიერებასდაგაეროსწამებისწინააღმდეგკონვენციისდამატებითიოქმის (UN OPCAT) განხორციელებას.

2008 წლისდეკემბერშიევროკავშირისადასაქართველოსხელისუფლებისმიერხელმოწერილიშეთანხმების ფარგლებში, 23 დეკემბერსევროკავშირმასაქართველოსბიუჯეტს 4.5 მილიონიევროსმოცულობისმეორეტრანშიგამოუყო. ამშეთანხმებისმიხედვით 2009-2010 წლებშიგამოყოფილიდახმარება 15 მილიონევროსშეადგენს; დამატებით 1 მილიონიევროაგათვალისწინებულიპროექტებისთვის. ესდახმარება, სისხლისსამართლისსისტემისრეფორმისსაშუალებითკანონისუზენაესობისადაადამიანისუფლებებისდაცვისგანმტკიცებასისახავსმიზნად.

დაგეგმილი5 მილიონიევროსნაცვლადმეორეტრანში4.5 მილიონევროსშეადგენს, ვინაიდანშეფასებისსაფუძველზეგადაწყდა, რომდაკმაყოფილდაყველაწინაპირობაგარდაერთისა, რაცარასრულწლოვანდამნაშავეებთანმიმართებაშისამართლისსისტემისრეფორმასუკავშირდება. ევროკავშირისდასკვნითამმიმართულებითდადგენილიწინაპირობებიარასრულად, თუმცამნიშვნელოვნადდაკმაყოფილდა. 

ევროკავშირიმიესალმებასისხლისსამართლისსისტემისრეფორმისპროცესშიბევრიმიმართულებითმიღწეულწინსვლას: განსაკუთრებითაღსანიშნავიაშემდეგიმიმართულებები:  სისხლისსამართლისსისტემისრეფორმისგანახლებულისტრატეგიადასამოქმედოგეგმები, ძლიერიდაუფროეფექტურითანამშრომლობაშესაბამისუწყებებსშორის, კოორდინაციადონორებთანდასამოქალაქოსაზოგადოებასთან, ხელისუფლებისმიერსისხლისსამართლისკანონმდებლობისადამიანისუფლებებისსტანდარტებთანშესაბამისობაშიმოყვანისმიმართულებითნაკისრივალდებულებები, პრობაციისადაუფასოიურიდიულიდახმარებისპრაქტიკისგაუმჯობესებადაგაძლიერება, სახალხოდამცველისაპარატისგაძლიერება, სისხლისსამართლისსფეროშიმოხვედრილარასრულწლოვანთათვისპირობებისგაუმჯობესება. მაგრამუნდააღინიშნოს, რომპროგრამისშეფასებაფორმალურიპროცედურაა, რომელიცთანხებისსრულიგადახდისთვისშეთანხმებულიწინაპირობებისსრულადდაკმაყოფილებასმოითხოვს.

სექტორული საბიუჯეტო დახმარება საქართველოში სამართლის სისტემის რეფორმის ხელშეწყობის ახალი ფორმაა. იგი მოითხოვს ხელისუფლების მიერ წინასწარ დადგენილი პირობების დაკმაყოფილებას, იმისთვის, რომ მოხდეს თანხების გამოყოფა.  ევროკავშირი ყოველწლიურად  აფასებს მიღწეულ შედეგებს და გამოყოფს ტრანშს, რომლის ოდენობა დადგენილი წინაპირობების დაკმაყოფილების დონეს შეესაბამება.

ამ პროგრამის ფარგლებში დადგენილი წინაპირობები  მოიცავს სისხლის სამართლის სისტემის რეფორმასთან დაკაშირებულ ისეთ საკითხებს როგორიცაა სისხლის სამართლის სფეროს მართვა, არასრულწლოვან დამნაშავეებთან მოპყრობის გაუმჯობესება, პენიტენციური და პრობაციის სისტემის რეფორმა, უფასო იურიდიული დახმარების მიწოდების გაუმჯობესება, სახალხო დამცველის აპარატის გაძლიერება და გაეროს წამების წინააღმდეგ კონვენციის დამატებითი ოქმის (UN OPCAT) განხორციელება. სისხლის სამართლის სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის კოორდინაცია, ინსტიტუციური და საკანონმდებლო რეფორმები და სამოქალაქო საზოგადოებისა და დონორების მონაწილეობა რეფორმების განხორციელებაში თავისთავად იქნება ამ პროგრამის  მნიშვნელოვანი შედეგი.

2009 წელსპირველი 5 მილიონიანიტრანშისგამოყოფაიმისმანიშნებელიიყო, რომხელისუფლებამშეასრულაშეთანხმებისსაწყისიმოთხოვნადაშექმნარეფორმისმართვისადაკოორდინაციისგამჭვირვალედაყველადაინტერესებულიუწყებისმომცველიორგანო, ასევედათემატურიმუშაჯგუფები, რომელთაწევრებიარიანროგორცსხვადასხვასამთავრობოდაწესებულებების, ისესახალხოდამცველისაპარატისმსგავსიდამოუკიდებელისამსახურების, სამოქალაქოსაზოგადოებისდადონორიორგანიზაციებისწარმომადგენლები.

საბიუჯეტოდახმარებისფარგლებშისახელმწიფობიუჯეტშითანხებისგადარიცხვისგარდა, ევროკავშირიაქტიურადუჭერსმხარსსისხლისსამართლისსისტემისრეფორმასმიმდინარეპროექტებითიუსტიციისსამინისტროს, სასჯელაღსრულების, პრობაციისადაიურიდიულიდახმარებისსამინისტროს, სახალხოდამცველისაპარატისადასამოქალაქოსაზოგადოებისმხარდასაჭერად. ევროკავშირისდაფინანსებითამჟამად 10 არასამთავრობოორგანიზაციამუშაობსსისხლისსამართლისსისტემისრეფორმისსაკითხებზე.
დამატებითი ინფორმაციისთვის მიმართეთ:

საქართველოსიუსტიციისსამინისტრო:
თამარ თომაშვილი, საჯარო საერთაშორისო სამართლის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი,
ttomashvili@justice.gov.ge  

ევროკავშირისწარმომადგენლობასაქართველოში:
თამარ ხულორდავა, პროექტების მენეჯერი
Tamar.khulordava@ec.europa.eu

თამრიკო მიქაძე, პრესისა და ინფორმაციის სამსახური
Tamriko.Mikadze@ec.europa.eu

სასარგებლობმულები:
იუსტიციისსამინისტრო
www.justice.gov.ge/Strategy_eng.html

ევროკავშირისწარმომადგენლობასაქართველოში
http://www.delgeo.ec.europa.eu