Европа Биримдигинин Кыргызстандагы Элчиси Реми Дюфло мырзанын Европа күнүнө арналган билдирүүсү
Кыргызда «Тынчтык бар жерде ырыс бар» деген сөз бар. Бул терең жана маанилүү ой — Европа Биримдигинин жүрөгүндө турган идеялар. Кызматташуу — жаңжалдан күчтүү. Диалог — карама-каршылыктан натыйжалуураак. Туруктуу тынчтык менен гүлдөп-өсүү жалпы жоопкерчилик жана жалпы тагдыр аркылуу курулат.
1950‑жылдын 9‑майындагы Шуман декларациясынан бери 76 жыл өтсө да, бул идеялар бүгүн да өз маанисин жоготкон жок. Дүйнөдө бөлүнүү күчөп, эл аралык тартипке басым көбөйгөн учурда эгемендүүлүккө, аймактык бүтүндүккө жана БУУ Жаргысынын принциптерине урмат көрсөтүү өзгөчө мааниге ээ.
Европа өз тарыхынан эл аралык мамилелер таасир аймактары эмес, эрежелер менен башкарылышы керек экенин билет. Улуттар өз келечегин өзү тандап, өз каалоолоруна жараша өнөктөштүктөрдү өнүктүрүүгө эркин болушу зарыл.
Кыргыстан тез өзгөрүп жаткан региондо барган сайын маанилүү ролду ойноодо. Бул жаш, динамикалуу жана ачык өлкө. Европа Биримдиги анын Борбор Азиядагы туруктуулукка, байланыштарга жана экономикалык өнүгүүгө кошкон салымын жогору баалайт.
Дал ушул себептен биздин Кыргыз Республикасы менен болгон мамилелерибиз маанилүү. Географиялык жактан алыс болсок да, саясий жактан жакынбыз — жана мындан да жакындай алабыз.
Акыркы жылдары Европа Биримдиги менен Кыргызстандын кызматташуусу кеңейип, тереңдеп, мурдагыдан да амбициялуу болду. Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө жана бардык мекемелик өнөктөштөргө конструктивдүү диалог жана биргелешкен жетишкендиктер үчүн ыраазычылык билдирем.
Мамилелерибиздеги маанилүү этап — Кеңейтилген өнөктөштүк жана кызматташтык жөнүндө келишимдин кол коюлушу болду. EPCA жарандарга, ишкерлерге жана жаштарга жаңы мүмкүнчүлүктөрдү ачат. Ошондой эле ал алдыдагы жылдары экономикалык жана сектордук кызматташууну тереңдетүү үчүн күчтүү алкак түзөт.
Биздин өнөктөштүк жалпы милдеттенмелерге да негизделет. Тарых көрсөткөндөй, туруктуу стабилдүүлүк жана гүлдөп-өсүү ишенимдүү институттарга, укуктун үстөмдүгүнө жана негизги укуктардын корголушуна таянат. Биз бул багыттарда — бүгүн Юстиция министрлиги жана Акыйкатчы менен бирге иштеп жаткандай — кызматташууну улантабыз.
Кызматташуубуз келишимдер менен гана эмес, жарандар үчүн реалдуу пайда менен да өлчөнөт. Ал көрүнүктүү жыйынтыктарды берип жатат.
Global Gateway демилгеси аркылуу, ЕБ мүчө-мамлекеттери менен биргеликте, биз Европа менен Борбор Азиянын ортосундагы байланыштарды чыңдоого инвестиция салуудабыз.
Энергетика жана суу коопсуздугу тармагында биз Камбарата‑1 ГЭС долбоорун колдоп жатабыз. Европа институттары бул регионалдык мааниси чоң демилгени колдоого эки миллиард евродон ашык каражат бөлдү.
Ошондой эле биз физикалык жана санариптик байланыштарды чыңдап жатабыз. Бул Транскаспий транспорт коридорун жана Кыргызстандын санариптик трансформациясын колдоону камтыйт.
ЕБнин Санариптик Бюджеттик Колдоо программасы — Азиядагы алгачкысы — электрондук мамлекеттик кызматтарды, санариптик башкарууну жана санариптик эгемендүүлүктү бекемдөөгө көмөктөшөт. Ошондой эле ал коопсуз санариптик жеткиликтүүлүктү, анын ичинде алыскы аймактарда, кеңейтүүгө жардам берет.
Билим берүү — кызматташуубуздун дагы бир негизги багыты. Erasmus+ жана ЕБ мүчө-мамлекеттери менен биргеликте ишке ашырылган башка программалар аркылуу жүздөгөн кыргызстандык студенттер жыл сайын стипендия жана академиялык алмашуу мүмкүнчүлүктөрүнө ээ болушат.
Урматтуу коноктор,
Европа күнү — бул келечекке болгон ишеним. Бул — өлкөлөр жаңжал же агрессия аркылуу эмес, кызматташуу аркылуу көбүрөөк жетишерин, бөлүнүү эмес, диалог аркылуу көбүрөөк ийгиликке жетерин тастыктаган ишеним. Бул ишеним үчүн ишенимдүүлүк да, кайрат да керек.
Европа Биримдигинин күчү ар дайым ачыктыктан, кызматташуудан жана адамдык кадыр-баркка урматтан келип чыккан. Дал ушул принциптер биздин Кыргыз Республикасы менен болгон мамилелерибизди мындан ары да жетектейт.
Биргеликте биз жарандар үчүн да, кеңири регион үчүн да тынч, гүлдөп-өнүккөн, туруктуу жана байланышкан келечекти кура беребиз.
Чоң рахмат.