Ngày châu Âu và Thế giới chống lại Án Tử hình, 10/10/2022: Tuyên bố chung của Đại diện Cấp cao, thay mặt cho Liên minh châu Âu, và Tổng thư ký Hội đồng châu Âu

Nhân Ngày châu Âu và Thế giới chống lại Án tử hình, Liên minh châu Âu (EU) và Hội đồng Châu Âu kiên quyết nhắc lại sự phản đối dứt khoát đối với án tử hình, mọi lúc, mọi nơi và trong mọi hoàn cảnh.

Năm nay đánh dấu 20 năm ngày Nghị định thư 13 của Công ước châu Âu về Nhân quyền (ECHR) đi vào hiệu lực, liên quan đến việc bãi bỏ án tử hình trong mọi hoàn cảnh. Chúng tôi ca ngợi các Quốc gia Thành viên Hội đồng châu Âu (bao gồm tất cả các Quốc gia Thành viên Liên minh châu Âu) đã bãi bỏ án tử hình trong mọi trường hợp, và chúng tôi kêu gọi hai Quốc gia Thành viên cuối cùng của Hội đồng châu Âu chưa gia nhập Nghị định thư này – Armenia và Azerbaijan – thực hiện tương tự và không chậm trễ.

Số lượng các nước vẫn áp dụng án tử hình đang giảm dần trên toàn thế giới, và điều này khẳng định xu hướng toàn cầu hướng tới việc bãi bỏ hình phạt tàn bạo, vô nhân đạo và không hiệu quả này. Một thiểu số gồm 18 quốc gia, chiếm 9% tổng số Quốc gia thành viên Liên hợp quốc, vẫn thực hiện các vụ hành quyết vào năm 2021. Chúng tôi kêu gọi các bang đó đưa ra lệnh tạm hoãn án tử hình như một bước đầu tiên hướng tới việc bãi bỏ.

EU và Hội đồng châu Âu lên án mạnh mẽ các bản án tử hình được ban hành gần đây tại thành phố Ukraine bị chiếm đóng Donetsk. Chúng tôi nhấn mạnh rằng những bản án này không phù hợp với cả luật nhân quyền châu Âu và luật quốc tế, bao gồm cả Công ước Geneva, và hoan nghênh việc trả tự do cho các cá nhân bị kết án. Tương tự, chúng tôi lên abs việc sửa đổi Bộ luật Hình sự Belarus, với động cơ chính trị, mở rộng hình phạt tử hình đối với "các hành động khủng bố có chủ đích", với mục đích cuối cùng là nhắm vào những người bất đồng chính kiến – và chúng tôi kêu gọi các nhà chức trách thay đổi quyết định này. Chúng tôi cũng kêu gọi Singapore, Iran, Ả Rập Xê Út – cũng như các quốc gia khác gần đây đã tăng số vụ hành quyết – tham gia vào xu hướng chung trên toàn thế giới và từ bỏ việc sử dụng hình phạt vô nhân đạo này.

EU và Hội đồng châu Âu ca ngợi Kazakhstan vì đã phê chuẩn Nghị định thư Tùy chọn Thứ hai đối với Công ước Quốc tế về các Quyền dân sự và Chính trị, nhằm xóa bỏ án tử hình trên toàn thế giới. Chúng tôi cũng khen ngợi Papua New Guinea, Cộng hòa Trung Phi và Guinea Xích đạo vì đã bãi bỏ án tử hình trong năm nay.

Về bản chất, án tử hình là một sự đối xử vô nhân đạo và hèn hạ. Án tử hình dẫn đến sự suy giảm lâu dài về thể chất và tâm lý đối với sức khỏe người nhận án. Nỗi thống khổ về tinh thần khi đợi chờ bị hành quyết và các phương pháp hành quyết tàn bạo được sử dụng trái với Điều 3 của ECHR, từ lâu đã được ghi nhận trong các phán quyết của Tòa án Nhân quyền châu Âu.

Cuối cùng, EU và Hội đồng châu Âu khuyến khích tất cả các quốc gia tham gia Liên minh Toàn cầu về Thương mại Không Tra tấn, được khởi xướng năm 2017 và hiện có 62 quốc gia tham gia, cam kết hạn chế buôn bán hàng hóa được dùng để thực hiện tra tấn và án tử.

Tử hình là một cách đối xử vô nhân đạo và hèn hạ, trái với phẩm giá con người. Án tử không có tác dụng ngăn chặn tội phạm. Không có hệ thống pháp luật nào không thể để xảy ra những sai sót trong tư pháp có thể dẫn đến cái chết cho những người vô tội. Chúng tôi sẽ không ngừng vận động cho đến khi án tử hình không còn được áp dụng.