Podrška EU jača kosovski sistem registracije građanskog stanja, utirući put ka efikasnosti i pouzdanosti

Kosovska Agencija za civilnu registraciju 1. juna 2023. može zvanično da proglasi uspešan završetak integracije podataka iz preko 12.000 registara građanskog stanja u njihov sistem. Ovo dostignuće je označilo završetak projekta „Digitalizacija overenih kopija matičnih knjiga – III faza”, koji je imao za cilj da poveže e-arhivu overenih kopija i Centralni registar građanskog stanja na Kosovu. Projekat, koji je finansirala EU je imao budžet od 2 miliona evra, a sproveden je od strane Danskog saveta za izbeglice u periodu od 42 meseca, počevši od 2. decembra 2019.

Glavni cilj projekta je bio davanje doprinosa u stvaranju jedinstvenog, sveobuhvatnog unapređenog sistema podataka o građanskom stanju u cilju povećanja pouzdanosti kosovskog sistema registracije u okviru dijaloga između Beograda i Prištine. U projektu je učestvovalo ključno osoblje kosovske Agencije za civilnu registraciju, Ministarstva unutrašnjih poslova, kao i opštinskih kancelarija za građansko stanje (pružanjem usluga na lokalnom nivou).

Implementacija projekta je dovela do nekoliko značajnih rezultata:

• Dostupnost istorijskih zapisa: Kosovskim organima je postalo dostupno ukupno 3.100.783 evidencija o rođenju, venčanju i smrti, koje pokrivaju period između uspostavljanja sistema matičnih knjiga posle Drugog svetskog rata i 1999.
• Nadogradnja IT infrastrukture: Agencija za civilnu registraciju i opštinske službe za stanje su dobile unapređenja u njihovoj IT infrastrukturi koja su poboljšala njihov kapacitet za efikasno rukovanje i upravljanje podacima o građanskom stanju.
• Integrisano rešenje za pretragu: Projekat je razvio rešenje za integrisano pretraživanje koje je omogućilo jednostavan pristup podacima o građanskom stanju na centralnom i lokalnom nivou. Ovaj format prilagođen korisniku omogućava efikasno pronalaženje i korišćenje informacija o građanskom stanju.
• Isporuka softvera i priručnika: Agencija za civilnu registraciju je dobila osnovne krajnje proizvode, uključujući izvorne kodove softvera, algoritme za šifrovanje i validaciju, kao i korisničke priručnike.
• Implementacija pilot rešenja: Projekat je preduzeo implementaciju pilot rešenja u opštinama Istok, Mitrovica i Priština.

Ostvareni rezultati projekta predstavljaju značajan korak u implementaciji Dogovorenih zaključaka iz 2011. u okviru dijaloga o normalizaciji odnosa između Kosova i Srbije, koji vodi EU. Međutim, i dalje postoje određeni izazovi, kao što su:

• Osigurati da su rešenja izrađena u okviru projekta – alati koji omogućavaju uparivanje identiteta između različitih izvora podataka i pretraga podataka iz svih digitalnih izvora – primenjeni u svim preostalim opštinama, čineći ih na taj način potpuno održivim.
• Finalizacija potpune pouzdanosti i sveobuhvatnosti sistema građanskog stanja obradom preostalog broja predmeta podataka o građanskom stanju koji su trenutno dostupni u štampanom formatu.
• Dalje poboljšanje konsolidacije kapaciteta u Agenciji za civilnu registraciju i opštinskim kancelarijama za građansko stanje kako bi se gore pomenuti alati koristili i primenili na druge slične procese.

Iako je u ovoj oblasti zabeležen značajan napredak uz podršku EU, prepoznaje se da su potrebni stalni napori kako bi se osigurala održivost reformi u korist kosovskih građana.