Zeleni dogovor: EU najavljuje milijardu eura za zaštitu okeana
Na konferenciji Naš okean (OOC) u Palauu, EU je obnovila svoja obećanja međunarodnom upravljanju okeanom. Predstavljajući listu od 44 obaveze za period 2020-2022. u iznosu od skoro milijardu eura, EU je iznijela svoje najvažnije obaveze ikada ponuđene tokom Konferencije o našem okeanu, u smislu vrijednosti.
Konferencija o našem okeanu je ključni trenutak za zemlje širom svijeta, civilno društvo i industriju da se posvete konkretnim i značajnim akcijama za zaštitu okeana. Tema izdanja za 2022. je „Naš okean, naši ljudi, naš prosperitet“ i privlači globalne partnere da identifikuju rješenja za održivo upravljanje morskim resursima, povećanje otpornosti okeana na klimatske promjene i očuvanje zdravlja okeana za generacije koje dolaze.
Komesar za životnu sredinu, okeane i ribarstvo Virginijus Sinkevičijus rekao je: „Suma koju EU danas izdvaja je značajna, ali ne toliko značajna kao uloga koju okean igra za samo naše postojanje. Pruža nam čist vazduh, reguliše klimu, ugošćuje veliki dio biodiverziteta na Zemlji i ključan je za našu ekonomiju. Okean nam donosi sve ove prednosti i moramo ga zaštititi. Naša budućnost zavisi od toga.”
Na konferenciji Naš okean, EU je preuzela obaveze koje pokrivaju sve teme ovog međunarodnog događaja: zaštićena morska područja; borba protiv zagađenja mora; suočavanje sa okeansko-klimatskom krizom; stvaranje održivih plavih ekonomija; unaprjeđenje održivog malog ribarstva i akvakulture; i postizanje bezbjednog, pravednog i sigurnog okeana. EU je takođe razvila alatku za praćenje obaveza kako bi omogućila građanima da prate napredak u sprovođenju obaveza.
EU je svjesna izazova sa kojima se suočava okean i ove godine je stavila snažan fokus na njegovu zaštitu i obnovu, na primjer doprinoseći inicijativama kao što su Samit o jednom okeanu (u februaru, Brest) i predstojeća konferencija UN o okeanu ( jun-jul, Lisabon). EU takođe trenutno ažurira svoju međunarodnu agendu upravljanja okeanom kako bi na sveobuhvatan način uzela u obzir okeanske izazove i nedavna dešavanja, ali i mogućnosti koje predstavlja Evropski zeleni dogovor.
EU ostaje u potpunosti angažovana u procesu Naš okean i spremna je da preuzme svoju odgovornost u vezi sa međunarodnim upravljanjem okeanom kao čvrsta pristalica multilateralizma.
Primjeri vodećih obaveza
Skoro 500 miliona eura u periodu 2021-2023 će otići na istraživanje, razvoj i inovacije u osnovnom finansiranju (tj. finansiranje za pokretanje biznisa) za misiju Horizon „Obnovimo naš okean i vode do 2030. godine“. „Misija okeana“ će se baviti okeanom i vodama kao jednim i igrati ključnu ulogu u postizanju klimatske neutralnosti i obnavljanju prirode. To će pomoći u postizanju ciljeva EU zaštite 30% morskog područja država članica, kao i obnavljanju morskih eko-sistema, sprječavanju i eliminisanju zagađenja smanjenjem plastičnog otpada u moru, gubitaka hranljivih materija i upotrebe hemijskih pesticida, i pomoći će daljem razvoj održive i kružne plave ekonomije.
EU je takođe najavila doprinos od 55 miliona eura tokom dvije godine za jačanje praćenja morske životne sredine i praćenja klimatskih promjena, preko svog programa satelitskog praćenja, Copernicus, a posebno usluge VEkEO koja omogućava međunarodnoj istraživačkoj zajednici pristup na jednom mjestu svim proizvodima koji opisuju prošlost, sadašnjost i budućnost zemaljskog sistema zajedno sa onlajn alatima za nauku o životnoj sredini.
Pozadina
Prvobitno pokrenuta 2014. godine, Konferencija Naš okean održana je u SAD 2014. i 2016. Čile je bio domaćin 2015, EU 2017 (na Malti), Indonezija 2018 i Norveška 2019. Tokom šest prethodnih konferencija, učesnici su preuzeli više od 1.400 obaveza u vrijednosti od približno 91,4 milijarde dolara i zaštitili najmanje pet miliona kvadratnih milja okeana. Ovo sedmo izdanje, koje su zajedno sazvali predsednik Surangel Vips mlađi iz Palaua i specijalni izaslanik američkog predsednika za klimu Džon Keri, je još važnije jer će pomoći da se skrene pažnja na jedan od okeana i klimatskih promjena najzavisnijih regiona.
