Plani i ri i Rritjes për Ballkanin Perëndimor

Pse po propozon Komisioni një Plan të ri Rritjeje për Ballkanin Perëndimor?

Komisioni Evropian beson fuqishëm se zgjerimi mbetet një politikë kyçe e Bashkimit Evropian. Anëtarësimi në BE për Ballkanin Perëndimor është në interesin politik, të sigurisë dhe ekonomik të Unionit dhe partnerëve të tij.

Lufta e agresionit të Rusisë kundër Ukrainës ilustron edhe një herë nevojën për një investim të vendosur gjeostrategjik në një Evropë paqësore, të qëndrueshme, të fortë dhe të bashkuar. Lufta ka pasur gjithashtu një ndikim të rëndësishëm tek partnerët tanë të Ballkanit Perëndimor, duke ushtruar presion të mëtejshëm mbi ekonomitë dhe shoqëritë e tyre, si dhe duke krijuar rreziqe për stabilitetin e tyre.

Nevoja për t'i afruar ata me BE-në dhe për të përshpejtuar procesin e tyre të anëtarësimit, bazuar në reformat e BE-së në këto vende, nuk ka qenë kurrë më e qartë se sa është sot. Paralelisht, objektivi ynë i përbashkët është të dyfishojmë investimet për të përshpejtuar ndjeshëm rritjen e ekonomive të tyre dhe për të përshpejtuar konvergjencën e tyre socio-ekonomike me BE-në.

Në të njëjtën kohë, kjo do të ndihmojë në përmbushjen e aspiratave të rajonit: shumica e qytetarëve të Ballkanit Perëndimor besojnë se anëtarësimi i vendit të tyre në BE do të ishte një gjë e mirë.

Ku konsiston Plani i Rritjes?

Plani i ri i Rritjes për Ballkanin Perëndimor bazohet në katër shtylla, që synojnë:

1. Rritjen e integrimit ekonomik me tregun unik të Bashkimit Evropian, me kusht që Ballkani Perëndimor të përafrohet me rregullat e tregut unik dhe të hapë sektorët dhe zonat përkatëse për të gjithë fqinjët e vet në të njëjtën kohë, në përputhje me Tregun e Përbashkët Rajonal.
2. Nxitjen e integrimit ekonomik brenda Ballkanit Perëndimor përmes Tregut të Përbashkët Rajonal, bazuar në rregullat dhe standardet e BE-së.
3. Përshpejtimin e reformave themelore, duke përfshirë grupimin e bazave, mbështetjen e rrugës së Ballkanit Perëndimor drejt anëtarësimit në BE, përmirësimin e rritjes së qëndrueshme ekonomike, përfshirë përmes tërheqjes së investimeve të huaja dhe forcimin e stabilitetit rajonal.
4. Rritjen e asistencës financiare për të mbështetur reformat përmes një Mekanizmi për Reforma dhe Rritje për Ballkanin Perëndimor për periudhën 2024-2027, një instrument i ri financimi me vlerë 6 miliardë Euro në mbështetje të pakthyeshme dhe mbështetje me kredi, me pagesë të kushtëzuar nga përmbushja nga ana e partnerëve të Ballkanit Perëndimor e reformave themelore, dhe në veçanti reformat specifike socio-ekonomike. Në propozimin e tij për rishikimin afatmesëm të Kornizës Financiare Shumëvjeçare aktuale, Komisioni propozoi një shtesë prej 2 miliardë Eurosh për Ballkanin Perëndimor. 4 miliardë Euro të tjera do të jepen në formën e kredive koncesionare në kuadër të Mekanizmit të ri.

Pse ka një fokus të veçantë te rritja ekonomike dhe konvergjenca?

Konvergjenca ekonomike është një përfitim i rëndësishëm i anëtarësimit në BE. Ndikimi pozitiv në PBB-në e një vendi dhe nivelet e të ardhurave që rezultojnë nga integrimi me tregun unik të BE-së, së bashku me politikën e kohezionit të BE-së, kanë qenë empirikisht të dukshëm në të kaluarën.

Prandaj, konvergjenca ekonomike është një element thelbësor për afrimin e Ballkanit Perëndimor me Bashkimin Evropian. Aktualisht, ritmi dhe shtrirja e konvergjencës midis partnerëve të Ballkanit Perëndimor dhe BE-së nuk i përmbush pritshmëritë dhe po pengon përparimin e tyre në rrugën drejt BE-së.

Konvergjenca më e madhe ekonomike kërkon investime në modernizimin e ekonomive, si dhe në infrastrukturë, për të cilat nevojitet ndihmë financiare shtesë. Në të njëjtën kohë ekziston nevoja për disa ndryshime të rëndësishme. Forcimi i shtetit të së drejtës dhe i të drejtave themelore është i domosdoshëm për të ecur përpara në rrugën drejt BE-së, por edhe për të çliruar përfitimet e integrimit, si dhe për të krijuar një mjedis të favorshëm për tërheqjen e investimeve private, promovimin e rritjes së qëndrueshme ekonomike dhe uljen e ndotjes.

Ndërtimi i një ekonomie moderne, dinamike dhe të dekarbonizuar me mundësi të përmirësuara punësimi do të zvogëlojë gjithashtu nxitjen për migrimin jashtë. Prandaj, është thelbësore të përshpejtohet përparimi i partnerëve të Ballkanit Perëndimor drejt anëtarësimit në BE duke i ofruar disa nga këto përfitime më shpejt, veçanërisht me mënyra që ndikojnë drejtpërdrejt te njerëzit në ato vende. Qëllimi është të inkurajohen partnerët që të bëjnë ndryshimet dhe investimet e nevojshme për të nxitur ekonomitë e tyre dhe për t'iu afruar anëtarësimit në BE.

Si do të mundet një vend të hyjë në tregun unik të BE-së?

Integrimi me tregun unik të BE-së ka qenë shtytësi kryesor i rritjes ekonomike për të gjitha vendet që iu bashkuan BE-së. Për vendet në rrugën drejt anëtarësimit në BE, afrimi më ngushtësisht me tregun unik të BE-së do të sillte përfitime që mund të ndiheshin drejtpërdrejt nga qytetarët e tyre.

Ofrimi i më shumë mundësive për Ballkanin Perëndimor për lidhje më të ngushta me tregun unik të BE-së, pasi të arrihet niveli i nevojshëm i gatishmërisë, është një arsyetim kyç i Planit të Rritjes.

Si pjesë e këtij Plani Rritjeje, Komisioni ka identifikuar shtatë fusha prioritare fillestare, të cilat BE-ja mund t'ua ofrojë vendeve të Ballkanit Perëndimor. Një integrim i tillë do të sillte përfitime të konsiderueshme ekonomike për rajonin dhe do të siguronte një fushë të gjerë loje të barabartë mes vendeve të zgjerimit. Shtatë fushat prioritare fillestare janë: 1) lëvizja e lirë e mallrave, 2) lëvizja e lirë e shërbimeve dhe punëtorëve, 3) qasja në zonën unike të pagesave në euro, 4) integrimi i transportit rrugor, 5) integrimi i tregjeve të energjisë, 6) tregu unik digjital, dhe 7) integrimi në zinxhirët e furnizimit industrial.

Oferta në kuadër të shtatë fushave prioritare bazohet në meritat e veta dhe i nënshtrohet harmonizimit paraprak me acquis të BE-së për secilën fushë specifike.

Brenda Ballkanit Perëndimor tashmë po bëhet një punë e madhe për përafrimin me acquis në kontekstin e Tregut të Përbashkët Rajonal. Përfundimi i punës për Tregun e Përbashkët Rajonal do të jetë një parakusht i domosdoshëm për një integrim më të ngushtë me tregun unik. Partnerët që nuk janë plotësisht të përkushtuar ndaj Tregut të Përbashkët Rajonal ose që pengojnë zbatimin e Planit të Veprimit të Tregut të Përbashkët Rajonal, nuk mund të presin të përfitojnë nga Plani i Rritjes për sa i përket mundësive për integrimin në tregun unik. E rëndësishme është që asnjë partner i vetëm i Ballkanit Perëndimor nuk do të jetë në gjendje t'i bllokojë pesë të tjerët nga qasja në tregun unik të BE-së.

Çfarë mbulojnë 7 fushat prioritare?

Oferta përfshin veprime në shtatë fusha prioritare fillestare si më poshtë:

1. Lëvizja e lirë e mallrave:

Oferta përfshin: Marrëveshjet për vlerësimin e përshtatshmërisë për të zhbllokuar tregun unik për mallrat e prodhuara në Ballkanin Perëndimor pas përafrimi me acquis përkatës horizontal të BE-së për produktet; përmirësimin e bashkëpunimit doganor dhe tatimor për të përmirësuar procedurat doganore dhe për të zvogëluar kohën e pritjes në kufi. Ulja e kohës së pritjes me tre orë është e barabartë me një ulje prej 2% të tarifave; si dhe nxitjen e pjesëmarrjes së të gjithë partnerëve të Ballkanit Perëndimor në Konventën për Tranzitin e Përbashkët.

2. Lëvizja e lirë e shërbimeve dhe punëtorëve:

Oferta përfshin një integrim më të ngushtë me tregun unik për ato shërbime ku është negociuar një marrëveshje rajonale, por nuk është miratuar ende në kuadër të Tregut të Përbashkët Rajonal. Kjo përfshin shërbime që lidhen me tregtinë elektronike, siç janë shërbimet e dorëzimit të pakove dhe shërbimet turistike. Ne do të mbështetemi gjithashtu në katër “marrëveshjet novatore të lëvizshmërisë” të rëna dakord në kontekstin e Tregut të Përbashkët Rajonal me fokus te njohja e aftësive dhe kualifikimeve ndërmjet BE-së dhe Ballkanit Perëndimor, duke përfshirë kualifikimet profesionale. Këto përfshijnë njohjen e kualifikimeve profesionale të doktorëve të mjekësisë, doktorëve të mjekësisë dentare dhe arkitektëve në kontekstin e CEFTA-s; njohjen e kualifikimeve të arsimit të lartë; njohjen e ndërsjellë të kualifikimeve profesionale për infermierët, kirurgët veterinarë, farmacistët dhe mamitë; dhe liria e lëvizjes me karta identiteti në Ballkanin Perëndimor.

3. Qasja në zonën unike të pagesave me euro (SEPA):

Ulja e kostos së pagesave ndërkufitare në dobi të konsumatorëve dhe bizneseve do të shërbejë si një nxitje për tregtinë ndërkufitare. Komisioni Evropian do të vazhdojë të mbështesë partnerët e Ballkanit Perëndimor në punën e tyre brenda Tregut të Përbashkët Rajonal për të vendosur legjislacionin kombëtar të kërkuar nga Këshilli Evropian i Pagesave për pjesëmarrjen në SEPA.

4. Lehtësimi i transportit rrugor:

Oferta përfshin mbështetje për partnerët e Ballkanit Perëndimor për të integruar transportin e tyre rrugor në rajon në bazë të miratimit të acquis përkatëse të BE-së dhe paralelisht me punën drejt dhënies së qasjes partnerëve të Ballkanit Perëndimor në sistemet përkatëse të informacionit të BE-së (IMI, ERRU), si dhe marrja në konsideratë e lehtësimit të mëtejshëm të operacioneve dypalëshe të transportit, nëpërmjet një marrëveshjeje të veçantë që plotëson Marrëveshjet e Stabilizim- Asociimit ndërmjet BE-së dhe Ballkanit Perëndimor.

5. Integrimi dhe dekarbonizimi i tregjeve të energjisë:

Këtu oferta është mbështetja te puna ekzistuese brenda Komunitetit të Energjisë për të integruar tregun e energjisë elektrike në rajon me atë të BE-së dhe për të hapur mundësinë për integrimin e tregjeve të tjera të energjisë.

6. Tregu unik digjital:

Oferta përfshin zgjerimin e përfitimeve afatshkurtra të marrëveshjes aktuale vullnetare për reduktimin e tarifave roaming ndërmjet Ballkanit Perëndimor dhe BE-së, si dhe vendosjen e marrëveshjes mbi një bazë të fortë ligjore. Në mënyrë të ngjashme, në shtrirjen e marrëveshjes për gjeo-bllokim të pajustifikuar ndërmjet vendeve të CEFTA-s në BE pasi të jetë miratuar kjo marrëveshje. Shërbimet e besimit janë një element gjithnjë e më i rëndësishëm i tregut unik digjital dhe oferta është integrimi i rajonit në shërbimet e besimit të BE-së pasi legjislacioni kombëtar të jetë në përputhje me shërbimet elektronike të identifikimit, vërtetimit dhe besimit (eIDAS). Forcimi i lidhjeve të sigurisë kibernetike është një tjetër element thelbësor dhe Komisioni Evropian propozon që vendet e Ballkanit Perëndimor të lidhen me shtyllën e sigurisë kibernetike të programit të Evropës Digjitale, duke parashikuar si hap të parë qasjen e tyre në Rezervën e Sigurisë Kibernetike sipas Aktit të Solidaritetit Kibernetik. Forcimi i ndërveprimit ndërkufitar është elementi i fundit i këtij prioriteti.

7. Integrimi në zinxhirët e furnizimit industrial:

Integrimi në trenat e furnizimit industrial evropian mund të sjellë përfitime të rëndësishme për Ballkanin Perëndimor. Oferta jonë, si hap i parë, është zhvillimi i partneriteteve strategjike mbi zinxhirët e qëndrueshëm të vlerave të lëndëve të para (përfshirë bateritë) dhe zhvillimi i partneriteteve strategjike për sigurinë e furnizimit me ilaçe të domosdoshme.

Pse Tregu i Përbashkët Rajonal është një pjesë e rëndësishme e Planit të Rritjes?

Për Ballkanin Perëndimor, Tregu i Përbashkët Rajonal është thelbësor për dy arsye. Së pari, sepse është thelbësore të zhbllokohet potenciali ekonomik i rajonit, të krijohen mundësi si për firmat vendase, si dhe për punëtorët dhe për ta bërë Ballkanin Perëndimor një vend më tërheqës për investitorët evropianë. Grupi i Bankës Word vlerësoi se Tregu i Përbashkët Rajonal mund të rrisë me 10% PBB-në e rajonit.

Së dyti, sepse Tregu i Përbashkët Rajonal bazohet në miratimin dhe zbatimin e rregullave dhe standardeve të BE-së. Prandaj, ai vepron si një hap drejt tregut të vetëm të BE-së në shumë sektorë dhe si një mekanizëm për të bërë përparim në negociatat e anëtarësimit duke korrur përfitime të hershme ekonomike. Integrimi më i ngushtë ekonomik me BE-në shkon paralelisht me ndërtimin e një Tregu të Përbashkët Rajonal.

BE-ja do të ofrojë mundësi thelbësore për integrim në tregun unik të BE-së vetëm nëse rajoni realizon integrimin ekonomik rajonal.

Prandaj, si pjesë e këtij Plani Rritjeje, vendet e Ballkanit Perëndimor ftohen të riangazhohen për zbatimin e plotë të Planit të Veprimit të Tregut të Përbashkët Rajonal.

Sa para do të vihen në dispozicion? Cilët janë komponentët kryesorë?

Mekanizmi i propozuar do të sigurojë mbështetje financiare deri në 6 miliardë Euro me çmime aktuale për periudhën 2024-2027, duke kombinuar 2 miliardë euro në formën e granteve të pakthyeshme dhe 4 miliardë Euro në kredi koncesionare të ofruara nga BE-ja. Grantet do të financohen nga një shtesë e Kornizës Financiare Shumëvjeçare, siç propozohet nga Komisioni në kontekstin e rishikimit afatmesëm të MFF-së aktuale.

Mbështetja do të ofrohet përmes:

• huave të disbursuara drejtpërdrejt në buxhetet kombëtare të partnerëve të Ballkanit Perëndimor. 3 miliardë Euro do të vihen në dispozicion si mbështetje e drejtpërdrejtë për përfituesit për të përshpejtuar rritjen bazuar në reformat kryesore socio-ekonomike, dhe
• mbështetjes për investimet e maturuara në infrastrukturë të identifikuara përmes Kornizës së Investimeve të Ballkanit Perëndimor (WBIF). 3 miliardë Euro (nga të cilat 2 miliardë Euro grante dhe 1 miliard Euro kredi) do të ndahen përmes WBIF-së për investime të synuara në transport, energji, digjitalizim, arsim dhe zhvillimin e aftësive. Të paktën, 37% e mbështetjes financiare të pakthyeshme e kanalizuar përmes WBIF-së duhet të kontribuojë për objektivat e klimës.

Pagesat do të kryhen dy herë në vit, të kushtëzuara nga arritjet e reformave socio-ekonomike, të shoqëruara me reforma themelore, përfshirë shtetin e së drejtës.

Pse një instrument i ri financimi kur tashmë ekzistojnë IPA dhe Planet Ekonomike dhe të Investimeve? Si ndryshon mekanizmi nga IPA dhe PEI?

Mekanizmi do të shërbejë si pjesa kryesore e Planit të Rritjes, duke rritur ndjeshëm ndihmën financiare bazuar në një agjendë reformash ambicioze që fokusohet te reformat e nevojshme socio-ekonomike të shoqëruara me reforma themelore, përfshirë reformën për shtetin e së drejtës dhe të drejtat themelore.

Ai do të vendosë kushte të forta duke ngritur një mekanizëm pagese të bazuar tek arritjet e reformave kryesore duke marrë parasysh rekomandimet nga Paketa e fundit e Zgjerimit të Komisionit dhe Programet e Reformës Ekonomike.

Një qasje e tillë kërkon një dizajn krejtësisht të ri, të ndryshëm nga instrumentet e disponueshme aktualisht të ndihmës së jashtme. Ky lloj kushtëzimi i zgjeruar ex-ante dhe struktura e propozuar nuk është e mundur në kuadër të Instrumentit ekzistues për Asistencën Para-Anëtarësimit (IPA III), që funksionon me alokime tematike dhe jo me alokime vendore.

Kushtet e pagesës do të jenë gjithashtu plotësuese dhe reciprokisht përforcuese të ndihmës aktuale financiare në kuadër të IPA III, si dhe në veçanti për trajtimin e pengesave ligjore dhe administrative për bashkëpunimin ndërkufitar me programet e bashkëpunimit Interreg në kuadër të Politikës së Kohezionit të BE-së që përfshin Ballkanin Perëndimor.

Ndikimi financiar i mekanizmit, i kombinuar me fondet ende të disponueshme sipas IPA III për pjesën e mbetur të MFF 2021-2027, do t'i sigurojë Ballkanit Perëndimor afërsisht të njëjtin intensitet ndihme për banor siç bën mesatarisht politika e kohezionit në BE. Një përforcim i tillë i paprecedentë i buxhetit do t'u përgjigjej thirrjeve në rritje nga rajoni për konvergjencë më të fortë socio-ekonomike; do të përforconte gjithashtu mesazhin për rajonin se përfitimet nga integrimi më i ngushtë me BE-në mund të ndihen përpara anëtarësimit. Objektivi afatgjatë është të ndihmohet rajoni që të arrijë potencialin e vet të plotë në aspektin e kapaciteteve të zhvillimit ekonomik dhe social në krahasim me Shtetet Anëtare të BE-së deri në vitin 2030.

A do të fokusohet Plani i Rritjes edhe në reformat themelore?

Po. Përvoja nga raundet e njëpasnjëshme të zgjerimit ka treguar se integrimi më i ngushtë me tregun unik të BE-së dhe mbështetja financiare e synuar nuk janë të mjaftueshme për të arritur një konvergjencë të përshpejtuar socio-ekonomike. Suksesi i qëndrueshëm kërkon reforma gjithëpërfshirëse, duke grupimin e bazave. Ato janë thelbësore që vendet kandidate të ecin përpara drejt anëtarësimit në BE dhe që ekonomitë e tyre të përballen me presionin konkurrues të tregut unik, si dhe të ndërtojnë biznese konkurruese e të qëndrueshme për të tërhequr investime private. Për më tepër, përshpejtimi i reformave themelore do të ketë gjithashtu një ndikim pozitiv në ritmin me të cilin vendet ecin në rrugën e tyre të anëtarësimit në BE.

Çfarë do të jetë e re në agjendën e reformës dhe si do ta vlerësoni progresin?

Si pjesë e këtij Plani të Rritjes, çdo partner i Ballkanit Perëndimor do të ftohet të përgatisë një agjendë reformash bazuar te rekomandimet ekzistuese, përfshirë nga Paketa vjetore e Zgjerimit dhe konkluzionet e Dialogut Ekonomik dhe Financiar, bazuar në Programet e Reformës Ekonomike të vendeve. Agjenda do të konsultohet, vlerësohet dhe miratohet nga Komisioni.

Agjenda e reformës do të identifikojë një grup të kufizuar reformash prioritare dhe investimesh përkatese, të ndara në hapa cilësorë dhe sasiorë, të cilët do të shërbejnë si kushte pagese. Kjo do të thotë se arritja e këtyre kushteve të pagesës do të nxisë dhënien e fondeve në kuadër të Mekanizmit të ri për Reforma dhe Rritje, sipas një afati kohor të paracaktuar. Kushtet e pagesës do të lidhen me reforma specifike socio-ekonomike për të zhbllokuar potencialin e rritjes kombëtare dhe rajonale, dhe me reforma specifike që lidhen me bazat e procesit të zgjerimit, duke përfshirë shtetin e së drejtës, demokracinë, respektimin e të drejtave të njeriut dhe lirive themelore. Stabiliteti makro-financiar, menaxhimi i shëndoshë i financave publike, transparenca dhe mbikëqyrja e buxhetit janë kushte të përgjithshme të pagesës që duhet të plotësohen për çdo dhënie fondesh.

Një parakusht tjetër duhet të jetë që Serbia dhe Kosova të angazhohen në mënyrë konstruktive në normalizimin e marrëdhënieve të tyre me synimin për të zbatuar plotësisht të gjitha detyrimet përkatëse që rrjedhin nga Marrëveshja për Rrugën drejt Normalizimit dhe Aneksi i Zbatimit të saj, si dhe të gjitha Marrëveshjet e Dialogut të kaluar dhe të angazhohen në negociata për Marrëveshjen Gjithëpërfshirëse për normalizimin e marrëdhënieve.

Agjenda e reformës do të jetë një shtytës kryesor i Planit të Rritjes: përmbushja e saj do të krijojë parakushtet e nevojshme për të marrë dhe për të përfituar plotësisht nga mundësitë e disponueshme të tregut unik, për të nxitur disbursimet në kuadër të Mekanizmit të ri të Reformave dhe Rritjes dhe, në të njëjtën kohë, për t'i sjellë vendet më afër përmbushjes së kritereve për anëtarësim në BE.

Kur prisni të vihen në dispozicion fondet?

Komisioni dëshiron që financimi të bëhet i disponueshëm sa më shpejt që të jetë e mundur gjatë vitit 2024. Kjo do të kërkojë miratimin e shpejtë të propozimit nga bashkë-ligjvënësit: Këshilli dhe Parlamenti. Paralelisht, partnerët tanë të Ballkanit Perëndimor do të duhet të përgatisin agjendat e tyre të reformave. Nëse të dyja këto arrihen në fillim të vitit të ardhshëm, Komisioni do të mund të vlerësojë progresin e reformave dhe të nisë disbursimet e para në kuadër të mekanizmit duke nisur nga mesi i vitit 2024.

Sa fonde do të marrë secili vend? Cilat janë kriteret për ndarjen?

Risia kryesore që qëndron në themel të këtij instrumenti është parimi se disbursimet financiare janë të kushtëzuara nga zbatimi i suksesshëm i reformave specifike nga vendet përfituese. Ndërsa një ndarje indikative do të llogaritet që në fillim bazuar në popullsinë dhe PBB-në për frymë të përfituesve, Mekanizmi i Reformave dhe Rritjes do të funksionojë në bazë të një sistemi të bazuar në rezultate.

Kjo do të thotë se përshtatshmëria e një vendi për të marrë fonde është e lidhur thelbësisht me përkushtimin e demonstruar dhe përparimin në zbatimin e reformave për të cilat është rënë dakord.

Si do ta monitorojë BE-ja përdorimin e fondeve?

Komisioni Evropian do të përdorë vlerësime paraprake për cilësinë dhe përshtatshmërinë e sistemeve të auditimit dhe kontrollit të përfituesve. Nëse ka nevoja të rëndësishme për reforma, Komisioni Evropian do të kërkojë nga përfituesi që t’i përfshijë masat përkatëse në agjendat e reformave.

Agjendat e reformave do të kenë prioritet në vitet e para të zbatimit të reformave që lidhen me menaxhimin e financave publike dhe kontrollin e brendshëm, luftën kundër mashtrimit, si dhe kur bëhet fjalë për drejtësinë, korrupsionin, krimin e organizuar dhe kontrollin e ndihmës shtetërore.

Në çdo rast, Komisioni Evropian do të rezervojë të drejtën për të kryer auditime të sistemeve, duke përfshirë funksionimin e buxheteve kombëtare.

Për më tepër, kanalizimi i fondeve për investime nëpërmjet WBIF do të garantojë siguri shtesë ndaj rreziqeve të administrimit. WBIF ofron një platformë të mirë-krijuar bashkëpunimi me partnerët zbatues që disponojnë sisteme të shëndosha kontrolli dhe procese verifikimi.

Çfarë ndodh nëse reformat nuk arrihen?

Është e rëndësishme të garantohet fleksibiliteti dhe programueshmëria në ofrimin e mbështetjes së Bashkimit për Ballkanin Perëndimor. Për këtë, fondet në kuadër të Mekanizmit duhen dhënë sipas një plani fiks gjashtëmujor, bazuar në kërkesën për dhënien e fondeve të paraqitur nga përfituesit dhe pas verifikimit nga Komisioni për përmbushjen e kënaqshme të të dyja kushteve të përgjithshme lidhur me ndihmën makrofinanciare, menaxhimin e shëndoshë të financave publike, transparencën dhe mbikëqyrjen e buxhetit, si dhe kushtet përkatëse të pagesës.

Kur një kusht pagese nuk plotësohet në përputhje me afatin kohor tregues të parashikuar në agjendën e reformës, Komisioni mund të ndalojë një pjesë ose gjithë fondet që i korrespondojnë atij kushti.

Përfituesit do të kenë 1-2 vjet kohë për të përmbushur kushtet, në të kundërt, shuma do të rishpërndahet mes të tjerëve në vitet në vijim.

Pse BE-ja nuk po shqyrton hapjen e tregut unik për punëtorët e BP-së përpara anëtarësimit?

Lëvizja e lirë e punëtorëve negociohet dhe zbatohet gradualisht si pjesë e negociatave të anëtarësimit me vendet kandidate.

Plani i Rritjes përmban masa që, pasi të plotësohen kushtet e nevojshme, do t'u krijojnë lehtësi punëtorëve nga Ballkani Perëndimor që të gjejnë punë në Bashkimin Evropian, si një hap për lëvizjen e lirë të punëtorëve pasi një vend të bëhet Shtet Anëtar.